Politika: Kako je ruski ugalj nadjačao briselske sankcije

Energetske sankcije Rusiji vinule su EU ove godine u vrh svetskih uvoznika uglja, uprkos ranijim zaricanjima Brisela da će se što pre otarasiti tog fosilnog megazagađivača

Energetske sankcije Rusiji vinule su EU ove godine u vrh svetskih uvoznika uglja, uprkos ranijim zaricanjima Brisela da će se što pre otarasiti tog fosilnog megazagađivača, posebno onog poreklom iz Sibira.

„Evropska unija uvezla je u prvih 11 meseci ove godine više uglja (iz Latinske Amerike, SAD, Afrike i Australije) nego bilo koji drugi region sveta. Pritom je uvoz termalnog uglja u EU skočio za 36 odsto u odnosu na isti period lane, na oko 83 miliona tona”, objavila je juče globalna analitička agencija „Kpler”.

Do prošle godine EU je iz Rusije nabavila između 35 i 40 miliona termalnog uglja. U to vreme cena metričke tone tog fosilnog goriva kretala se oko 130 američkih dolara. Ovih dana, ista tona australijskog uglja prodaje se na berzama za oko 426 dolara. S ovim računicama, na Volstritu su juče zaključili da su briselske sankcije izgleda delovale kao ključni katalizator za porast globalne trgovine ruskim ugljem.

„Ruski prekomorski izvoz uglja gotovo se vratio istorijskom rekordu od pre pet godina, nakon što je EU olabavila restrikcije koje se odnose na transport tog energenta, čime je preusmeravanje te trgovine prema Aziji postalo laške”, procena je agencije Blumberg.

Brisel baš i nije planirao da olakša globalnu trgovinu ruskim ugljem. Naime, EU je 10. avgusta donela odluku da sebi zabrani upotrebu ruskog uglja i istovremeno stopira globalni prekomorski transport tog sibirskog energenta. Nakon uticajnih signala sa strane, EU je u septembru revidirala sopstvenu odluku, pa je Brisel ipak dozvolio evropskim kompanijama da, zarad „očuvanja globalnih lanaca snabdevanja hranom i energijom”, prevoze drugima to sibirsko fosilno gorivo.

Tako se dogodilo da je Rusija, tradicionalno jedan od tri vodeća svetska izvoznika uglja, samo u oktobru izvezla oko 16,6 miliona tona tog energenta, gotovo isto koliko u junu, odnosno istog meseca rekordne 2017. godine. I to s jednom bitnom novinom: glavne mušterije za ruski ugalj sada su negde drugde, a ne zapadno od Urala, naročito u Turskoj i Kini, navode podaci koje je saopštio „Kpler”.

Istovremeno, u grozničavoj bici EU za energetsku nezavisnost od Rusije, Nemačka se sada toliko energetski oslanja na ugalj da izbacuje u atmosferu više ugljen-dioksida nego energetski proizvođači Indije i Kine, javljaju azijski mediji. Naime, nakon što je zvanični Berlin ovih dana oštro kritikovao najavu Nju Delhija da će nastaviti da kupuje rusku i svaku drugu naftu koju smatra neophodnom, indijski mediji upozorili su juče na „licemerje” Nemačke i EU povodom tekuće „renesanse uglja” na Starom kontinentu.

„Krajem novembra intenzitet emisije ugljenika u nemačkoj proizvodnji električne energije dostigao je čak 765 grama po kilovat-času, i to zbog veće infuzije uglja u taj proces. Pre samo mesec dana, intenzitet emisije ugljen-dioksida u procesu proizvodnje električne energije u Nemačkoj iznosio je 477 grama.

Podaci Međunarodne agencije za energiju koji se odnose na Indiju pokazuju da je godišnji intenzitet energije ugljenika u 2021. u Kini iznosio 541 gram, u Indiji 626, a u Južnoj Africi 665 grama. Isti godišnji podatak za Nemačku u 2021. iznosio je 352 grama, objavio je juče dvonedeljni magazin Downtoearth iz Nju Delhija.

Nemačke mere, makar i kao privremena reakcija na iznenadno snižavanje snabdevanja gasom iz Rusije, ozbiljno dovode u pitanje njene i klimatske akreditive Evropske unije, poručuju iz Nju Delhija.

 

Autor Tanja Vujić

 

Izvor Politika, 8. decembar 2022. 

 

Naslovna fotografija: Reuters/Maxim Shemetov/Files

 

BONUS VIDEO:

Preporučujemo
Pratite nas na YouTube-u